Shifokorlar maqolalari
Bolalarda nutq kechikishi: sabablari va qachon mutaxassisga borish kerak — Saba Darmon Medical Center
«Bolam 2 yoshda, hali gapirmayapti — bu normalmi?» Bu savol bilan bolalar nevrologiga juda ko'p ota-onalar murojaat qiladi. Nutq kechikishida eng muhimi — vaqtni boy bermaslik: miya rivojlanishining eng faol davri 3 yoshgacha bo'ladi. Saba Darmon Medical Center bolalar nevrologi nutq rivojlanishi normalari va xavotirli belgilar haqida so'zlab beradi.
Nutq rivojlanishining taxminiy normalari
- 1 yosh — 5–10 ta sodda so'z («ona», «bera», «mama»);
- 1,5 yosh — 20–40 so'z, sodda iltimoslarni tushunadi;
- 2 yosh — 50+ so'z, 2 so'zli birikmalar («suv ber», «dada keldi»);
- 3 yosh — sodda gaplar bilan gapiradi, begonalar ham nutqini asosan tushunadi;
- 4 yosh — murakkab gaplar, ertak mazmunini ayta oladi.
Har bola o'z sur'atida rivojlanadi, ammo bu «kutish mumkin» degani emas — quyidagi belgilar bo'lsa, mutaxassis ko'rigi shart.
Xavotirli belgilar — kutmaslik kerak!
- 1 yoshda — g'o'ldirash (gugulash) umuman yo'q, ismiga qayrilmaydi;
- 1,5 yoshda — birorta ham ma'noli so'z yo'q;
- 2 yoshda — so'z birikmalari yo'q, sodda iltimoslarni tushunmaydi;
- 3 yoshda — gap tuzmaydi, nutqini faqat onasi tushunadi;
- Har qanday yoshda — mavjud nutq YO'QOLA boshlasa (regress) — zudlik bilan shifokorga!
- Ko'z bilan kontakt qilmaydi, imo-ishoralarni (ko'rsatish, xayrlashish) ishlatmaydi.
Nutq kechikishining sabablari
- Eshitish muammolari — bola yaxshi eshitmasa, gapira olmaydi (birinchi tekshiruv shu!);
- Nevrologik sabablar — homiladorlik va tug'ruq asoratlari, miya rivojlanish xususiyatlari;
- Autizm spektri holatlari — nutq bilan birga muloqot ham buziladi;
- Muhit omili — bola bilan kam gaplashish, ekran (telefon/TV) vaqtining ko'pligi;
- Ikki tilli muhit ba'zan nutqni biroz kechiktiradi — bu odatda norma varianti.
Saba Darmon'da tekshiruv qanday o'tadi?
- Bolalar nevrologi konsultatsiyasi — rivojlanishni har tomonlama baholash;
- Zarur bo'lsa EEG va boshqa instrumental tekshiruvlar (klinikamizda bolalarga moslashtirilgan);
- Eshitishni tekshirishga yo'naltirish;
- Individual reja: nevrologik davolash + rivojlantiruvchi mashg'ulotlar bo'yicha tavsiyalar.
Ota-onalar uyda nima qila oladi?
- Bola bilan ko'p va aniq gaplashing — harakatlaringizni izohlab boring;
- Ekran vaqtini keskin cheklang (2 yoshgacha — umuman bermaslik tavsiya etiladi);
- Birga kitob o'qing, rasmlarni nomlang;
- Barmoq o'yinlari va mayda motorika — nutq markazlari bilan bevosita bog'liq;
- Bolaning «so'rovini» darrov bajarib yubormang — so'z bilan aytishga undang.
Saba Darmon Medical Center'da bolalar nevrologiyasi
Klinikamizda tajribali bolalar nevrologi, zamonaviy diagnostika va bolalar reabilitatsiyasi yo'nalishi mavjud. Nutq kechikishida har bir oy qimmatli — shubha bo'lsa, kutmasdan ko'rikka keling. Qabulga telefon yoki sayt orqali yoziling.
Ushbu yo'nalish shifokorlari
Saba Darmon Medical Center — kontaktlar
📍 Toshkent shahri, Nurafshon ko'chasi, 7A/3
📞 +99871 210-30-30 · WhatsApp +998 95 662-30-30
✉️This email address is being protected from spambots. You need JavaScript enabled to view it.
🌐 Instagram · Telegram · Facebook · YouTube
📞 +99871 210-30-30 · WhatsApp +998 95 662-30-30
✉️
🌐 Instagram · Telegram · Facebook · YouTube


